Hadeeth Cards
Da'wa cards that highlight great meanings from the noble prophetic hadiths in a simple style and attractive display that helps the Muslim to have a deeper understanding of his religion in an easy way
All
از ابوموسی رضی الله عنه روایت است که رسول الله صلى الله عليه وسلم فرمودند: «مَثَلُ مَا بَعَثَنِي اللَّهُ بِهِ مِنَ الهُدَى وَالعِلْمِ كَمَثَلِ الغَيْثِ الكَثِيرِ أَصَابَ أَرْضًا، فَكَانَ مِنْهَا نَقِيَّةٌ، قَبِلَتِ المَاءَ، فَأَنْبَتَتِ الكَلَأَ وَالعُشْبَ الكَثِيرَ، وَكَانَتْ مِنْهَا أَجَادِبُ، أَمْسَكَتِ المَاءَ، فَنَفَعَ اللَّهُ بِهَا النَّاسَ، فَشَرِبُوا وَسَقَوْا وَزَرَعُوا، وَأَصَابَتْ مِنْهَا طَائِفَةً أُخْرَى، إِنَّمَا هِيَ قِيعَانٌ لاَ تُمْسِكُ مَاءً وَلاَ تُنْبِتُ كَلَأً، فَذَلِكَ مَثَلُ مَنْ فَقُهَ فِي دِينِ اللَّهِ وَنَفَعَهُ مَا بَعَثَنِي اللَّهُ بِهِ، فَعَلِمَ وَعَلَّمَ، وَمَثَلُ مَنْ لَمْ يَرْفَعْ بِذَلِكَ رَأْسًا، وَلَمْ يَقْبَلْ هُدَى اللَّهِ الَّذِي أُرْسِلْتُ بِهِ». «مثال هدايت و دانشی كه الله مرا با آن مبعوث گردانيده، مانند بارانی است كه بر زمين می بارد؛ زمينی كه حاصل خيز باشد، آب باران را در خود جذب می كند و در نتيجه در آن علف و گياهان فراوانی می رويد، و زمينی كه سخت است، آب را بر روی خود نگه می دارد و الله مردم را از اين آب بهره مند می سازد و از اين آب می نوشند و با آن کشاورزی و آبياری می کنند. اما شوره زار و زمين خشک، بارانی را که در آن می بارد، در خود نگه نمی دارد و هيچ گياهی به بار نمی آورد. زمين حاصلخيز، مثال کسی است که از دانش و بینش دينی برخوردار می شود و الله او را از هدايت و دانشی که مرا با آن برانگيخته، بهره مند می سازد؛ لذا خود می آموزد و به ديگران نيز آموزش می دهد. اما زمين شوره زار، مثال كسی است كه به احكام و علوم دينی توجهی نمی کند و رهنمودهايی را كه از سوی الله آورده ام نمی پذيرد».
متفق علیه
پیامبر صلی الله علیه وسلم با شگفتی کسانی را تشبیه کرد که از دلالت و راهی که به مطلوب می رساند، و کسی که از این علم و هدایت بهره می برد به بارانی تشبیه می کند که بر زمین می بارد؛ و زمین سه نوع می باشد: اول: زمینی که خوب است و این آب را پذیرا می باشد؛ و در قبال آن گیاهان زیادی می رویاند و کشت فراوانی از آن به دست می آید و مردم از محصولات آن بهره مند شده و استفاده می کنند. دوم: زمینی است که چیزی از آن نمی روید اما آب را در خود نگه می دارد و به این ترتیب مردم از آن می نوشند، مواشی خود را آب می دهند، کشاورزی و آبیاری می کنند. سوم: زمین صاف و همواری که آبی در خود نگه نمی دارد و چیزی نمی رویاند، نه از آن آب بهره می برد و نه مردم از آن بهره ای می برند. مردم نسبت به علم و هدایتی که رسول الله صلی الله علیه وسلم با آن مبعوث شده، چنین وضعی دارند. دسته ی اول: برخی از آنها بینش و دانش دینی کسب می کنند و می آموزند و آموزش می دهند؛ مانند زمین خوب و پاک است که خود می نوشد و سود می برد، و محصول می آورد و به دیگران سود می رساند. دسته ی دوم: کسى که علم را حفظ کرده، ولى فهم و استنباط ندارد، او جمع آور علم است، غوطه ور در آن زمان خود است، ولى به اعمال نوافل خود عمل ننموده، و يا آنچه را که جمع کرده نمى فهمد؛ پس او وسیله ای است برای دیگران، و او مانند زمینی است که آب در آن نشیند و مردم از آن بهره مند می شوند. دسته ی سوم: کسی که علمی را بشنود، اما آن را حفظ نکند، و به آن عمل نکند، و به دیگران منتقل نکند؛ مانند زمین شوره زار یا صافی است که گیاه ندارد و آب را نمی پذیرد یا برای دیگران فاسدش می کند.
از نعمان بن بشیر رضی الله عنه روایت است که گفت: آیا در غذاها و نوشیدنی ها به اندازه ای که می خواهید، در افراط و تفریط غوطه ور نیستید؟ پیامبر شما صلی الله علیه وسلم را دیدم و آنقدر خرمای بی کیفیت پیدا نمی کرد که شکمش را سیر کند.
مسلم روایت کرده
نعمان بن بشیر رضی الله عنه برای مردم از نعمت هایی که برخوردار هستند یادآوری می کند، و آن چه از خوردن و آشامیدنی می خواهند دارا هستند، آن گاه از حال پیامبر صلی الله علیه وسلم می گوید که او از گرسنگی خرمای بدی (بی کیفیت) پیدا نکرد که شکمش را سیر کند.
از ابو العباس سهل بن سعد ساعدی رضی الله عنه روایت است که گفت: مردی نزد پیامبر اکرم صلی الله علیه وسلم آمد و عرض کرد: ای فرستاده الله! مرا به عملی راهنمایی فرما که هرگاه آن را انجام دهم، الله متعال مرا دوست بدارد و مردم نیز مرا دوست داشته باشند، حضرت فرمودند: «در دنيا زهد و پارسايی پيشه کن تا الله تو را دوست بدارد، و به آنچه مردم دارند، چشم طمع نداشته باش، مردم تو را دوست خواهند داشت».
رواه ابن ماجه وغيره بأسانيد حسنة
آن مرد از پیامبر صلی الله علیه وسلم درخواست کرد تا عملی را به او بیاموزد که با انجام آن، هم محبت الله متعال و هم محبت مردم را به دست آورد، پیامبر اکرم صلی الله علیه وسلم در پاسخ به او فرمودند: اگر فضول و زواید دنیا را که سودی برای آخرتت ندارد رها کنی، و آنچه را که ممکن است به دینت آسیب برساند ترک گویی، الله متعال تو را دوست خواهد داشت، و نیز اگر از آنچه مردم در اختیار دارند (از متاع دنیوی) چشم بپوشی، مردم تو را دوست خواهند داشت؛ چرا که مردم به طور فطری دنیا را دوست دارند، و هر کس که در آن با ایشان رقابت و ستیز کند، مورد نفرت شان قرار می گیرد، و کسی که آن را برای شان واگذارد، محبوب دلهای شان می گردد.
مقداد بن معدیکرب رضی الله عنه روایت میکند که گفت: از رسول الله صلیاللهعلیه وسلم شنیدم که میفرمودند: «هیچ انسانی ظرفی بدتر از شکم خود را پر نکرده است، برای فرزند آدم، چند لقمهای بس است که کمر او را راست نگاه دارد [و قوای بدنش را حفظ کند]، اما اگر ناچار [به غذا خوردن بیشتر] شد، [نباید شکم را کامل پر کند] پس باید یکسوم [آن] برای غذا، یکسوم برای نوشیدنی و یکسوم برای تنفس [و نفَس کشیدن] باشد».
رواه الإمام أحمد والترمذي والنسائي وابن ماجه
پیامبر گرامی صلیاللهعلیهوسلم ما را به اصلی از اصول پزشکی رهنمون میسازند که همان پیشگیری است؛ راهی که انسان به وسیله آن سلامت خویش را حفظ میکند و آن کمخوری است، انسان باید تنها به اندازهای بخورد که گرسنگیاش را برطرف کند و او را برای انجام کارهای ضروری توانا سازد، بیگمان بدترین ظرفی که پر میشود شکم است؛ زیرا پیامدِ پرخوری، بیماریهای مهلک و بیشماری است که بهصورت زودرس یا دیررس، و درونی یا بیرونی پدیدار میگردد. سپس پیامبر صلیاللهعلیهوسلم میفرمایند: اگر انسان ناچار است سیر بخورد، باید میزان خوراک او یکسوم، نوشیدنی یکسوم و یکسوم دیگر برای تنفس باشد تا دچار تنگی نفس، آسیب و کسالت نشود، و از انجام واجباتی که الله متعال در امر دین و دنیایش بر عهدهاش نهاده بازنماند.
از انس بن مالک رضی الله عنه روایت است که گفت: برای رسول الله صلی الله علیه وسلم از اصحابش خبری رسید، پس سخنی ایراد کردند و فرمودند: «عُرِضَتْ عَلَيَّ الْجَنَّةُ وَالنَّارُ فَلَمْ أَرَ كَالْيَوْمِ فِي الْخَيْرِ وَالشَّرِّ، وَلَوْ تَعْلَمُونَ مَا أَعْلَمُ لَضَحِكْتُمْ قَلِيلًا وَلَبَكَيْتُمْ كَثِيرًا»، بهشت و جهنم را به من نشان داده شد و من هرگز مانند آن روز خیر و شری ندیده بودم، و اگر آنچه را بدانید که می دانم، کم می خندیدید و زیاد می گریستید، گفت: روزی سخت تر از این روز بر اصحاب رسول الله صلی الله علیه وسلم نیامده بود، گفت: سرهای خود را پوشانده و می گریستند، گفت: عمر بلند شد و گفت: راضى و خشنودیم كه پروردگارما الله، و دین ما اسلام، و پیامبرما محمد است، گفت: آن مرد برخاست و گفت: پدر من کیست؟ فرمود: پدرت فلان است، سپس این آیه نازل شد: {يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَسْأَلُوا عَنْ أَشْيَاءَ إِنْ تُبْدَ لَكُمْ تَسُؤْكُمْ} [المائدة: 101]. ای کسانی که ایمان آوردهاید، از چیزهایی نپرسید که اگر [پاسخِ حقیقیاش] برایتان آشکار گردد، شما را اندوهگین میکند.
متفق علیه
برای رسول الله صلی الله علیه وسلم از اصحابش خبری رسید، این که آنان از او بسیار پرسیدند، او صلی الله علیه وسلم خشمگین شد و سخنی ایراد نمود و فرمود: بهشت و جهنم برای من عرضه شد، پس از خیر بیشتری که امروز در بهشت دیدم هرگز ندیده بودم، و از شر بیشتری که امروز در جهنم دیدم هرگز ندیده بودم، و اگر آنچه را که امروز دیدم شما می دیدید، و می دانستید آنچه را امروز و قبل از امروز دانستم، بشکل بزرگ در قلب تان رقت و نرمی ایجاد می شد، و کمتر می خندیدید، و بیشتر گریه می کردید. انس رضی الله عنه گفت: روزی شدیدتر از این روز بر اصحاب او صلی الله علیه وسلم نیامده بود، و سر خود را پوشانیده بودند و گریه می کردند، و از شدت گریه از بینی شان صدا بیرون می آمد. پس عمر رضی الله عنه بلند شد و گفت: راضى و خشنودیم كه پروردگارما الله، و دین ما اسلام، و پیامبرما محمد است. گفت: آن مرد بلند شد و گفت: پدرم کیست؟ فرمود: پدر تو فلان است، پس این آیه نازل شد: {يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَسْأَلُوا عَنْ أَشْيَاءَ إِنْ تُبْدَ لَكُمْ تَسُؤْكُمْ} ای کسانی که ایمان آوردهاید، از چیزهایی نپرسید که اگر [پاسخِ حقیقیاش] برایتان آشکار گردد، شما را اندوهگین میکند. [المائدة: 101].
از انس رضی الله عنه روایت است که می گويد: رسول الله صلى الله عليه وسلم فرمودند: «لَوْ كَانَ لِابْنِ آدَمَ وَادِيَانِ مِنْ مَالٍ لَابْتَغَى وَادِيًا ثَالِثًا، وَلَا يَمْلَأُ جَوْفَ ابْنِ آدَمَ إِلَّا التُّرَابُ، وَيَتُوبُ اللهُ عَلَى مَنْ تَابَ». «اگر انسان دو دره ی پر از مال داشته باشد، آرزو داشت که صاحب سه دره ی مال باشد، و فقط خاک است که دهان انسان را پُر می كند؛ و هرکس توبه نمايد، الله توبه اش را می پذيرد».
متفق علیه
رسول الله صلی الله علیه وسلم خبر می دهد که اگر آدمی زاد دره ای پر از طلا داشته باشد، از حرصی که دارد و بخشی از سرشت او است، بازهم دوست دارد صاحب دره ی دیگری از طلا باشد؛ و همواره حریص و مشتاق دنیاست تا اینکه می میرد و شکمش از خاک قبرش پر می شود.
از قطبه بن مالک رضی الله عنه روایت است که می گوید: پیامبر صلی الله علیه وسلم می فرمایند: «اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ مُنْكَرَاتِ الأَخْلاَقِ وَالأَعْمَالِ وَالأَهْوَاءِ». «الهی از اخلاق و کردار و خواستههای ناپسند به تو پناه میبرم».
ترمذی روایت کرده
یکی از دعاهای پیامبر صلی الله علیه وسلم این بود: (اللهم إني أعوذ) و توسل می جویم و پناه می برم (بك) و نه به هیچ کس دیگر، (من منکرات) که الله و رسولش از آن نهی کرده اند، (الأخلاق) مانند کینه، حسد و تکبر، (و) از منکرات و بدیهای (الأعمال) مانند دشنام و فحش گفتن، (و) از هر (الأهواء) خواستهای که نفس میخواهد و خلاف شرع باشد.
از عیاض بن حمار برادر بنی مجاشع رضی الله عنه روایت است که گفت: روزی رسول الله صلی الله علیه وسلم در میان ما بلند شد و ایراد خطبه نمود و فرمودند: حدیث را نقل نمود که و در آن فرمودند: «إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى أَوْحَى إلَيَّ: أَنْ تَوَاضَعُوا، حَتَّى لَا يَبْغِيَ أَحَدٌ عَلَى أَحَدٍ، وَلَا يَفْخَرَ أَحَدٌ عَلَى أَحَدٍ». «همانا الله به من وحی نمود که نسبت به يکديگر فروتن باشيد تا هيچکس به ديگری فخر نفروشد و ستم و گردنکشی روا ندارد».
مسلم روایت کرده
روزی پیامبر صلی الله علیه وسلم در میان اصحابش بلند شد و ایراد خطبه نمود و فرمودند: الله متعال به او وحی کرد که مردم باید در میان خود متواضع باشند، و در تعامل با مردم از تواضع، فروتنی، مهربانی و نرمی کار گیرند، تا هیچ کس نسبت به نسب و مال یا هر چیز دیگری به دیگران ادعای بزرگی، کبر، فخرفروشی و اظهار مباهات و سایر موارد دیگر ننمایند، و هیچ کس نباید بر دیگری ظلم و تجاوز نماید.
از عایشه ام المومنین رضی الله عنها، همسر پیامبر صلی الله علیه وسلم روایت است که رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند: «إِنَّ اللَّهَ رَفِيقٌ يُحِبُّ الرِّفقَ، وَيُعْطِي على الرِّفقِ مالا يُعطي عَلى العُنفِ وَما لا يُعْطِي عَلى ما سِوَاهُ». «الله مهربان و آسان گير است و نرمی و ملايمت را دوست دارد، و در برابر نرمی و خوش رفتاری، پاداش يا نتايجی می دهد که در برابر خشونت و چيزهای ديگر نمی دهد».
مسلم روایت کرده
پیامبر صلی الله علیه وسلم ام المومنین عایشه رضی الله عنها را به مهربانی و نرمی دعوت نمود، و میگفت الله مهربان و لطیف است، و برای بندگانش آسانی می خواهد و سختی را برای شان نمی خواهد، و برای آنان بیشتر از توان شان وظیفه محول نمیکند، و دوست داره بندهاش متصف به نرم خویی و مهربانی باشه، نه تندخو و خشن، و الله متعال برای مهربانی و ملایمت در این دنیا ستایش زیبا و رسیدن به خواسته ها و تسهیل اهداف را می دهد، و در آخرت پاداش زیادی می دهد، بیشتر از آنچه که برای خشونت و سختی و غلظت عطا می کند، پس رفق و نرمی همراه با چیزی میاد که با چیز دیگری نمی آید.
