





























Hadeeth Cards
Da'wa cards that highlight great meanings from the noble prophetic hadiths in a simple style and attractive display that helps the Muslim to have a deeper understanding of his religion in an easy way
All
از جابر رضی الله عنه روایت است که رسول الله صلى الله عليه وسلم فرمودند: «مَنْ خَافَ أنْ لا يَقُومَ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ، فَلْيُوتِرْ أوَّلَهُ، وَمَنْ طَمِعَ أنْ يَقُومَ آخِرَهُ فَلْيُوتِرْ آخِرَ اللَّيلِ، فَإنَّ صَلاَةَ آخِرِ اللَّيْلِ مَشْهُودَةٌ، وذَلِكَ أفْضَلُ»: «هرکس بيم دارد که آخر شب بيدار نشود، اول شب نماز وتر را بخواند و هرکس اميدوار بود که آخر شب بيدار می شود، نماز وتر را آخِر شب بخواند؛ زيرا نمازِ پايانِ شب با حضور ملائکه است و اين بهتر می باشد».
به روایت مسلمحدیث مذکور بیانگر جواز خواندن نماز وتر در ابتدای شب است؛ و این جواز در حق کسی که می ترسد آخر شب بیدار نشود، سزاوارتر است چنانکه افضل بودن خواندن آن در آخر شب را بیان می کند چون زمان حضور ملائکه می باشد.
از ابوهریره رضیاللهعنه روایت است که گفت: از رسول خدا صلیاللهعلیهوسلم شنیدم که میفرمود: «تَفْضُلُ صَلَاةُ الْجَمِيعِ صَلَاةَ أَحَدِكُمْ وَحْدَهُ، بِخَمْسٍ وَعِشْرِينَ جُزْءًا، وَتَجْتَمِعُ مَلَائِكَةُ اللَّيْلِ وَمَلَائِكَةُ النَّهَارِ فِي صَلَاةِ الْفَجْرِ» ثُمَّ يَقُولُ أَبُو هُرَيْرَةَ: فَاقْرَءُوا إِنْ شِئْتُمْ: {إِنَّ قُرْآنَ الْفَجْرِ كَانَ مَشْهُودًا} [الإسراء: 78]. یعنی: «نماز جماعت بر نمازِ تنهایِ یکی از شما، بیست و پنج درجه برتری دارد، و فرشتگان شب و فرشتگان روز در نماز فجر گرد هم میآیند». سپس ابوهریره فرمود: پس اگر خواستید بخوانید: {إِنَّ قُرْآنَ الْفَجْرِ كَانَ مَشْهُودًا} (همانا قرآنِ [نماز] فجر، همواره مشهود است)».
بخارى و مسلم در روايت آن اتفاق دارندپیامبر صلیاللهعلیهوسلم بیان کردهاند که ثواب و پاداش نماز مرد در جماعت همراه با امام، بیست و پنج برابر نمازی است که به تنهایی در خانه یا بازارش میخواند. سپس ایشان صلیاللهعلیهوسلم ذکر کردند که فرشتگان شب و فرشتگان روز در نماز فجر گرد هم میآیند. آنگاه ابوهریره رضیاللهعنه برای استشهاد به این مطلب میگوید: اگر خواستید بخوانید: {إِنَّ قُرْآنَ الْفَجْرِ كَانَ مَشْهُودًا} (همانا قرآنِ [نماز] فجر، همواره مشهود است) [اسراء: ۷۸]. یعنی فرشتگان شب و فرشتگان روز در نماز فجر حضور مییابند.
از ابن عباس رضی الله عنهما روایت است که رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند: «مَنْ سَمِعَ النِّداءَ فَلَمْ يَاْتِهِ؛ فَلا صَلاة لَهُ الاّ مِنْ عُذْرٍ»: «هرکس صدای اذان را بشنود و آن را اجابت نکند و به مسجد نیاید، نمازی برای او نیست مگر اینکه از آمدن به مسجد معذور باشد».
به روایت ابن ماجهموضوع حدیث مذکور عنایت و توجه به نماز جماعت بوده و بر آن تاکید دارد؛ چنانکه رسول الله صلی الله علیه وسلم بیان می کند که هرکس در مکانی باشد که صدای اذان را می شنود، بر او واجب است برای شرکت در نماز جماعت حضور یابد. و اگر در نماز جماعت شرکت نکند نمازش ناقص است و ثواب آن اندک می باشد؛ و گناه ترک جماعت برای کسی که بدون عذر در آن شرکت نکرده باقی است. اما کسی که برای عدم حضور در نماز جماعت عذری شرعی مانند بیماری یا باران یا ترس از جان یا مال یا فرزند و موارد مشابه دارد، گناهی بر او نیست.
از زید بن ثابت رضی الله عنه روایت است که رسول الله صلی الله علیه وسلم برای خود در مسجد اتاقی حصیری درست نمود و چند شب را در آن نماز خواند تا اینکه مردم اطراف ایشان جمع شدند. شبی صدای ایشان را نشنیدند و گمان کردند خوابیده است؛ بنابراین برخی از آنها گلوی خود را صاف کردند تا رسول الله صلی الله علیه وسلم صدای آنها را بشنود و بیرون بیاید؛ اما رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمود: «مَا زَالَ بِكُمُ الَّذِي رَأَيْتُ مِنْ صَنِيعِكُمْ، حَتَّى خَشِيتُ أَنْ يُكْتَبَ عَلَيْكُمْ، وَلَوْ كُتِبَ عَلَيْكُمْ مَا قُمْتُمْ بِهِ، فَصَلُّوا أَيُّهَا النَّاسُ فِي بُيُوتِكُمْ، فَإِنَّ أَفْضَلَ صَلاَةِ المَرْءِ فِي بَيْتِهِ إِلَّا الصَّلاَةَ المَكْتُوبةَ»: «در این چند شب متوجه شوق و اشتیاق شما شدم و ترسیدم که این نماز بر شما فرض شود؛ و اگر بر شما فرض شود، نمی توانید آن را به جا آورید؛ پس ای مردم، در خانه های تان نماز بخوانید چون برترین نماز انسان آن است که در خانه اش بخواند مگر نماز فرض».
متفق علیهاین حدیث شریف بیان می کند که برای رسول الله صلی الله علیه وسلم در یکی از گوشه های مسجد اتاقی از حصیر آماده شد؛ ظاهرا ایشان معتکف بودند؛ و شب را در آن به نماز سپری می کردند که عده ای صدای ایشان را می شنوند و به ایشان اقتدا می کنند؛ و به همین منوال چند شب می گذرد تا اینکه در شبی صدای رسول الله صلی الله علیه وسلم را نمی شنوند؛ بنابراین به گمان اینکه خوابیده است، برای بیدار کردن ایشان صداهایی از گلو ایجاد می کنند که رسول الله صلی الله علیه وسلم نزد ایشان آمده و توضیح می دهد خواب نبوده است؛ بلکه از این می ترسد نماز شب بر ایشان فرض شود؛ و در ادامه بیان می کند که اگر این نماز بر آنها فرض شود، نمی توانند آن را به جا بیاورند و فرض شدن آن بیش از توان آنها می باشد. و می فرماید: برترین نماز نافله برای آنها، همان نمازی است که در خانه های شان بخوانند.
از ابوهُرَیره ـ رضی الله عنه ـ روایت است که گفت: رسول الله ـ صلی الله علیه وسلم ـ فرمودند: «خَيْرُ صُفُوفِ الرِّجَالِ أَوَّلُهَا، وَشَرُّهَا آخِرُهَا، وَخَيْرُ صُفُوفِ النِّسَاءِ آخِرُهَا، وَشَرُّهَا أَوَّلُهَا»: «بهترین صف مردان اولین آنان است و بدترینش آخرین آنها؛ و بهترین صف زنان آخرین آنهاست و بدترینش اولین آنها».
به روایت مسلمپیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ خبر دادهاند که بهترین صفهای مردان در نماز که بیشترین پاداش و فضیلت را دارد، صف اول آنان است؛ زیرا در صف اول به امام نزدیکتر هستند و قرائت او را میشنوند و از زنان دورترند. و بدترین صف مردان که کمترین پاداش و فضیلت را دارد و از مطلوب شرع به دور است، صف آخر آنان است. و بهترین صف زنان آخرین صف آنان است، زیرا این برای پوشیده ماندن آنان بهتر است و از مردان و دیدن آنان و قرار گرفتن در معرض فتنه دورتر هستند؛ و بدترین صف زنان صف اول است؛ زیرا به مردان نزدیکترند و در معرض فتنه قرار دارند.
از وابِصه رضیاللهعنه روایت است که: که رسول خدا صلیاللهعلیهوسلم مردی را دیدند که به تنهایی پشت صف نماز خواند، پس به او دستور دادند که نمازش را دوباره بخواند.
به روایت ابوداوود و ترمذی و ابنماجه و احمدپیامبر صلیاللهعلیهوسلم مردی را دیدند که به تنهایی پشت صف نماز خواند، پس به او دستور دادند که نمازش را دوباره بخواند؛ زیرا نمازش در این حالت صحیح نبوده است.
از اُبَیّ بن کعب ـ رضی الله عنه ـ روایت است که گفت: روزی رسول الله ـ صلی الله علیه وسلم ـ نماز صبح را با ما ادا کرد، سپس فرمود: «أشاهِد فُلان؟»: «آیا فلانی حاضر است؟» گفتند: خیر؛ فرمود: «أشاهِدٌ فُلان؟»: «آیا فلانی حاضر است؟» گفتند: خیر. فرمود: «إنَّ هاتيَنِ الصَّلاتين أثقَلُ الصَّلَواتِ على المُنافقين، ولو تعلمون ما فيهما لأتيتُمُوهما ولو حَبْوًا على الرُّكب، وإن الصفَّ الأوّلَ على مِثلِ صَفِّ الملائكة، ولو عَلِمتُم ما فضيلتُه لابتَدَرتُموهُ، وإنّ صلاةَ الرجل مع الرجل أزكى من صلاتِه وحدَه، وصلاتَه مع الرجلَين أزكى من صلاتِه مع الرجل، وما كَثُرَ فهو أحبُّ إلى الله تعالى»: «این دو نماز، سنگینترین نمازها برای منافقان هستند و اگر میدانستید که در آن دو [چه فضیلت و اجری] است حتی خزیده بر زانوهایتان در آن حاضر میشدید و صف اول همچون صف ملائکه است و اگر فضیلت آن را میدانستید برای آن از یکدیگر سبقت میگرفتید؛ و نماز مرد با مردی دیگر، بهتر از نماز وی به تنهایی است و نماز او با دو مرد بهتر از نماز وی با یک مرد است و هر چه [تعداد کسانی که با هم نماز جماعت میخوانند] بیشتر باشد، نزد الله تعالی محبوبتر است».
به روایت ابوداوود و نسائی و احمدروزی پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ نماز صبح را به امامت میخواند، سپس میپرسد: آیا فلانی در این نمازمان حاضر بود؟ صحابه گفتند: خیر. سپس دربارهٔ شخصی دیگر میپرسد: آیا فلانی حاضر است؟ گفتند: خیر. آنگاه ایشان ـ صلی الله علیه وسلم ـ فرمودند: نماز صبح و عشا سنگینترین نمازها برای منافقان هستند زیرا در این هنگام تنبلی و خستگی بر انسان غالب است و همچنین امکان ریا و خودنمایی کم است زیرا در تاریکی دیده نمیشوند. و ای مؤمنان، اگر میدانستید که در نمازهای صبح و عشا چه اجر و پاداش اضافهای است - زیرا پاداش به اندازهٔ مشقت است - در این دو نماز حاضر میشدید حتی اگر خزیده و چهار و دست و پا بود. و صف اول در نزدیکی به امام مانند صف ملائکه در نزدیکی به الله تعالی است؛ و اگر مؤمنان میدانستند که صف اول چه فضیلتی دارد برای رسیدن به آن از هم سبقت میجستند. و ثواب و اثر نماز یک مرد همراه با مردی دیگر بیشتر از نماز او به تنهایی است؛ و نمازش به همراه دو مرد بهتر از نمازش به همراه یک مرد است. و نمازی که نمازگزارانش بسیار باشند، نزد الله محبوبتر و بهتر است.
از عامر بن عبدالله بن زبیر از پدرش روایت است که رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند: «أَعْلِنُوا النِّكَاحَ»: «نکاح و ازدواج را اعلان کنید».
به روایت احمدحدیث مذکور بر مشروعیت اعلان ازدواج و انتشار خبر آن در بین مردم دلالت می کند؛ تا هم اظهار شادی و سرور باشد و هم با ازدواج مخفیانه متمایز باشد؛ و ضابطه ی نوع این اعلان عرف است؛ یکی از ابزار اعلان ازدواج، ولیمه یا همان غذای عروسی می باشد؛ همچنان که شاهد گرفتن و همراهی زوجین و دف زدن و موارد مشابه را شامل می شود.
از ام المؤمنین عایشه رضیاللهعنها روایت است که رسول الله صلیاللهعلیهوسلم فرمودند: «أَيُّمَا امْرَأَةٍ نَكَحَتْ بِغَيْرِ إِذْنِ مَوَالِيهَا، فَنِكَاحُهَا بَاطِلٌ - ثَلَاثَ مَرَّاتٍ - فَإِنْ دَخَلَ بِهَا فَالْمَهْرُ لَهَا بِمَا أَصَابَ مِنْهَا، فَإِنْ تَشَاجَرُوا فَالسُّلْطَانُ وَلِيُّ مَنْ لَا وَلِيَّ لَهُ». یعنی: «هر زنی که بدون اجازهٔ ولی (سرپرست) خود ازدواج کند، پس ازدواجش باطل است – [این را] سه بار [تکرار کردند] – و اگر با او همبستر شده باشد، پس مهریه به خاطر بهرهای که از او برده، برای آن زن خواهد بود. و اگر [اولیای زن] دچار اختلاف و مشاجره شوند، پس حاکم (سلطان)، ولیِ کسی است که ولیای ندارد».
به روایت ابوداوود و ترمذی و ابنماجه و احمدپیامبر صلیاللهعلیهوسلم از اینکه زنی خود را بدون اجازهٔ اولیایش (سرپرستانش) به ازدواج درآورد، هشدار دادهاند و [بیان کردهاند] که ازدواجش باطل است. و این [بطلان] را سه بار تکرار کردهاند، گویی که [آن ازدواج] هرگز اتفاق نیفتاده است. و اگر کسی که بدون اجازهٔ ولی با او ازدواج کرده، با آن زن همبستر شود، پس به خاطر بهرهٔ جنسی که از او برده است (یعنی جماع در محل شرمگاه)، مهریهٔ کامل برای آن زن خواهد بود. سپس اگر اولیاء در ولایت عقد دچار اختلاف شوند - درحالیکه مراتبشان یکسان است - عقد از آنِ کسی است که زودتر به آن اقدام کند، به شرطی که این کار با در نظر گرفتن مصلحت زن باشد. و اگر ولی از تزویج او خودداری کند، مانند این است که آن زن ولیای ندارد؛ پس حاکم (سلطان) یا نمایندهٔ او مانند قاضی و امثال آن، ولیِ او خواهند بود. وگرنه با وجود ولی، ولایتی برای حاکم نیست.