Hadeeth Cards
Da'wa cards that highlight great meanings from the noble prophetic hadiths in a simple style and attractive display that helps the Muslim to have a deeper understanding of his religion in an easy way
All
از انس بن مالک رضی الله عنه روایت است که می گوید: رسول الله صلى الله عليه وسلم پيش از آن که نماز بخواند، با چند خرمای تازه افطار می کرد و اگر خرمای تازه نبود، با چند خرمای خشک افطار می کرد و اگر خرمای خشک هم نبود، چند جرعه آب می نوشيد.
به روایت ترمذی - به روایت ابوداوود - به روایت احمد
در این حدیث انس بن مالک رضی الله عنه خبر می دهد که وقتی رسول الله صلی الله علیه وسلم روزه بود، قبل از اینکه نماز مغرب را بخواند، با چند خرمای تازه افطار می کرد؛ و اگر خرمای تازه نمی یافت، با چند خرمای خشک افطار می کرد و اگر خرمای خشک هم نزد ایشان نبود، با چند جرعه آب افطار می کرد. و از این جهت با خرما یا آب افطارش را آغاز می کرد، چون معده ی روزه دار خالی بوده و احتمال آسیب دیدن آن با خوردن غذای چرب وجود دارد.
از اسود بن يزيد روایت است که می گويد: از عايشه رضی الله عنها سؤال شد: رسول الله صلى الله عليه وسلم در خانه اش چه می کرد؟ عايشه رضی الله عنها فرمود: «در خدمتِ خانواده اش بود - و به آنها کمک می کرد. - و چون وقتِ نماز می شد، به نماز می رفت».
به روایت بخاری
رسول الله صلی الله علیه وسلم از تواضعی که داشت در خانه به خانواده کمک می کرد؛ شیر گوسفند می دوشید و کفش تعمیر می کرد و خانواده اش را در خانه خدمت می کرد. چنانکه وقتی عایشه رضی الله عنها سوال می شود که رسول الله صلی الله علیه وسلم در خانه چه می کند؟ می گوید: به خانواده اش کمک می کند. تواضع در اعمال و کردار و دوری از رفاه و راحت طلبی از اخلاق پیامبران بوده است.
از ابوهريره رضی الله عنه روایت است که رسول الله صلى الله عليه وسلم فرمودند: «مِنْ خَير مَعَاشِ النَّاسِ لَهُمْ رَجُلٌ مُمْسِكٌ عِنَانَ فَرسِهِ فِي سَبِيلِ اللَّه، يَطيرُ عَلى مَتْنِهِ، كُلَّمَا سَمِعَ هَيْعَةً أَوْ فَزْعَةً، طارَ عَلَيْهِ يَبْتَغِي الْقَتلَ، أَو الْمَوْتَ مظَانَّهٍ، أَوْ رَجُلٌ في غُنَيمَةٍ في رَأْسِ شَعَفَةٍ مِن هَذِهِ الشَّعَف، أَوْ بَطنِ وادٍ مِن هَذِهِ الأَوديَةِ، يُقِيم الصَّلاةَ، ويُؤتي الزَّكاةَ، ويَعْبُدُ رَبَّهُ حتَّى يَأْتِيَهُ اليَقِينُ، ليَسَ مِنَ النَّاسِ إِلاَّ في خَيْرٍ»: «يکی از بهترين نمونه های زندگی مردم برای آنان، زندگی مردی است که لگام اسبش را در راه الله گرفته، بر پشت آن جولان می کند و هر بار صدای حضور دشمن يا بانگِ جنگ را می شنود، بی پروا به اميد کشتن دشمن يا به اميد شهادت در راه الله، به سوی مناطقی می شتابد که چنين موقعيتی دارند. يا - نمونه ی ديگر - زندگیِ مردی است که در ميان تعدادی گوسفند در ارتفاع يکی از اين کوه ها يا در عمق يکی از اين دره ها به سر می برد، نمازش را برپا می کند، زکات می دهد و پروردگارش را عبادت می نمايد تا آن که مرگش فرا رسد و جز در کارهای نيک و پسنديده، در ميان مردم نيست».
به روایت مسلم
حدیث مذکور بیانگر یکی از بهترین نمونه های زندگی در میان مردم است؛ مردی که لگام اسبش را می گیرد و در راه الله جهاد می کند. و اینکه رسول الله صلی الله علیه وسلم می فرماید: «يَطيرُ عَلى مَتْنِهِ، كُلَّمَا سَمِعَ هَيْعَةً أَوْ فَزْعَةً، طارَ عَلَيْهِ يَبْتَغِي الْقَتلَ، أَو الْمَوْتَ مظَانَّهٍ» یعنی بر پشت اسبش جولان می دهد و هرگاه صدای حضور دشمن «هَيْعَةً» و یورش به دشمن «فَزْعَة» را می شنود، در پی کشتن دشمن در جاهایی است که انتظارش می رود؛ و این به دلیل شدت اشتیاق وی به شهادت می باشد. همچنین حدیث مذکور بر این مساله دلالت دارد که در عزلت و گوشه نشینی خیر است؛ اینکه کسی در دره ای به دور از مردم زندگی کند و الله متعال را عبادت نماید و جز در خیر و خوبی با مردم همراه نشود؛ چنین کسی هم در خیر است.
از ابوسعيد خدری رضی الله عنه روایت است که می گويد: رسول الله صلى الله عليه وسلم عده ای را به جنگ با «بنی لَحْيَان» فرستاد و فرمود: «لَيَنْبَعِث مِن كُلِّ رَجُلَين أَحَدُهُما، والأجرُ بَينَهُمَا»: «بايد از هر دو مرد، يک نفر به جنگ آنها برود و هر دو - يعنی رزمنده و کسی که در نبودِ او خانواده اش را سرپرستی می کند - در پاداش جهاد سهيم اند». و در روایتی آمده است: «لَيَخْرُجَ مِنْ كُلِّ رَجُلَين رَجُل»: «باید از هر دو مرد، یک مرد خارج شود». و سپس به آنان که به جهاد نرفتند، فرمود: «أيُّكُمْ خَلَفَ الخَارِجَ في أهْلِهِ وَمَالِهِ بِخيْرٍ كَانَ لَهُ مِثْلُ نِصْفِ أجْرِ الخَارِجِ»: «هریک از شما در غياب مجاهد، از خانواده و اموالش به خوبی مراقبت کند، به اندازه ی نصف پاداش مجاهد اجر و ثواب می بَرَد».
به روایت مسلم
در حدیث ابوسعید خدری رضی الله عنه آمده که رسول الله صلی الله علیه وسلم تصمیم می گیرد لشکری را به سوی بنی لحیان بفرستد که یکی از مشهورترین قبیله های هذیل هستند. علما اتفاق دارند که بنی لحیان در آن زمان کافر بودند؛ بنابراین رسول الله صلی الله علیه وسلم لشکری را برای جهاد با آنان روانه می کند؛ و به این لشکر می فرماید: «بايد از هر دو مرد، يک نفر به جنگ آنها برود»؛ یعنی از هر قبیله نیمی از مردان آن باید به جهاد بروند. و اجر و پاداش برای هر دوی آنها می باشد؛ هم کسی که به جهاد می رود و هم کسی که در غیاب آنکه به جهاد رفته، از خانواده و اموالش به خوبی مراقبت می کند؛ و این اجر و پاداش در بین آنها تقسیم می شود. چنانکه در حدیث آمده است: «وَمَنْ خَلَفَ غَازِياً فَقَدْ غَزَا»: «هرکس در غياب مجاهد، خانواده اش را سرپرستی نمايد، گويا خود جهاد نموده است». و در حدیث مسلم آمده است: «هریک از شما در غياب مجاهد، از خانواده و اموالش به خوبی مراقبت کند، به اندازه ی نصف پاداش مجاهد اجر و ثواب می بَرَد». به عبارت دیگر رسول الله صلی الله علیه وسلم به آنها دستور می دهد که از هر دو مرد یکی برای جهاد خارج شود و دیگری مراقبت و سرپرستی خانواده اش را بر عهده گیرد و نیمی از اجر و پاداش مجاهد را داشته باشد، چون نیمه ی دیگر آن برای مجاهد می باشد.
از سعد بن ابی وقاص رضی الله عنه روایت است که رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند: «مَنِ ادَّعَى إِلَى غَيْرِ أبِيهِ وَهُوَ يَعْلَمُ أنَّهُ غَيْرُ أبِيهِ، فَالجَنَّةُ عَلَيْهِ حَرَامٌ»: «هرکس خود را به کسی غير از پدرش نسبت دهد، درحالی که می داند آن غیر، پدرش نیست، بهشت بر او حرام است».
متفق علیه
حدیث مذکور در مورد امری هشدار می دهد و از آن بر حذر می دارد که اهل جاهلیت مرتکب می شدند؛ اینکه خود را به کسی جز پدرشان نسبت می دادند؛ حال آنکه بر هرکسی واجب است خود را به خانواده و پدر و پدربزرگ و پدربزرگ پدرش و به طور کلی اجدادش نسبت دهد؛ و برای او حلال و روا نیست که خود را به کسی جز پدرش نسبت دهد با اینکه می داند آن غیر، پدرش نیست؛ به عنوان مثال اگر پدرش از فلان قبیله است و قبیله ی مذکور عیب و نقصی دارد که قبیله ی دیگر ندارد، در صورتی که خود را به قبیله ی دوم نسبت دهد که از جایگاه بهتری برخوردار است تا عیب قبیله اش را از خود دور گرداند، به او وعید محرومیت از بهشت داده شده است.
از ابوهریره رضی الله عنه روایت است که رسول الله صلى الله عليه وسلم فرمودند: «لا تَرْغَبُوا عَنْ آبَائِكُمْ، فَمَنْ رَغِبَ عَنْ أبِيهِ، فَهُوَ كُفْرٌ»: «از پدران تان روی گردان نباشيد - و خود را به کسی غير از پدرتان نسبت ندهيد -؛ زيرا هرکس از پدرش روی گرداند، مرتکب کفر و ناسپاسی شده است».
متفق علیه
هرکس آگاهانه و به اختیار از نسب پدرش روی گرداند، مرتکب کفر اصغر شده است؛ و مراد از کفر در این حدیث، حقیقت کفر نیست که هرکس مرتکب شود برای همیشه در آتش خواهد بود؛ بلکه منظور کفر اصغر یا کفر دون کفر است. و این برای تاکید و تشدید تحریم این عمل و تقبیح آن می باشد.
از عبدالله بن عمرو بن عاص رضی الله عنهما روایت است که رسول الله صلى الله عليه وسلم فرمودند: «مَا مِنْ غَازِيَةٍ، أَوْ سَرِيّةٍ تَغْزُو، فَتَغْنَمُ وَتَسْلَمُ، إِلاَّ كَانُوا قَدْ تَعَجَّلُوا ثُلُثَيْ أُجُورِهِمْ، وَمَا مِنْ غَازِيَةٍ أَوْ سَرِيّةٍ تُخْفِقُ وَتُصَابُ إِلاَّ تَمَّ أجُورُهُمْ»: «هر گروه رزمنده يا هر دسته ی نظامی که در راه الله پيکار کنند و غنيمت بگيرند و سالم بمانند، دوسوم پاداش خود را پيشاپيش دريافت کرده اند و هر گروه يا دسته ی رزمنده که ناکام بمانند و کُشته يا زخمی بدهند، همه ی پاداش خود را به طور کامل - در آخرت - دريافت می کنند».
به روایت مسلم
حدیث مذکور دو احتمال دارد: 1- هر سریه ای که با دشمنان بجنگد و سالم بماند و غنیمت بگیرد، اجر و پاداش آن کمتر از سریه ای است که سالم نماند یا سالم بماند و غنیمتی نگیرد؛ چنانکه نووی رحمه الله ترجیح می دهد. 2- حدیث مذکور دلیل بر حلال بودن غنیمت می باشد و اینکه باعث کاهش اجر و پاداش نمی شود؛ بلکه غنیمت، دریافت بخشی از پاداش می باشد هرچند این پاداش در بین آنکه غنیمت دریافت کرده و کسی که غنیمتی به دست نیاورده یکسان است؛ جز اینکه دوسوم اجر و پاداش کسی که غنیمت گرفته، پیشاپیش در همین دنیا به وی داده شده است؛ هرچند به طور کلی هر دو در اصل اجر و پاداش یکسان هستند؛ و الله متعال به کسی که غنیمتی به دست نیاورده، عوض آن را به مقدار غنیمتی که به دست نیاورده، در آخرت می دهد؛ و الله متعال برای هرکس که بخواهد چندین برابر می دهد. چنانکه ابن عبدالبر رحمه الله می گوید.
از ابوهريره رضی الله عنه روایت است که رسول الله صلى الله عليه وسلم فرمودند: «مَنْ أَعْتَقَ رَقَبَةً مُسْلِمَةً أعْتَقَ اللهُ بِكُلِّ عُضْوٍ مِنْه، عُضْواً مِنْهُ في النَّارِ، حَتَّى فَرْجَهُ بِفَرْجِهِ»: «هرکس برده - يا کنيز - مسلمانی را آزاد کند، الله در برابر هر عضو آن برده، عضوی از آزادکننده را از آتش دوزخ رهايی می بخشد؛ حتی شرمگاه آزاد کننده را در برابر شرمگاه برده، از آتش دوزخ نجات می دهد».
متفق علیه
حدیث مذکور بیانگر فضل آزاد کردن برده ی مسلمان است؛ و اینکه هرکس برده ای را آزاد کند، گویا خود را از آتش دوزخ رهایی بخشیده است؛ ودرحقیقت آزاد کردن بردگان، تحقق بخشیدن به عزت مسلمانان با از بین بردن ذلت بردگی از آنها می باشد.
از ابوامامه رضی الله عنه روایت است که رسول الله صلى الله عليه وسلم فرمودند: «مَنْ صَامَ يَوْماً في سَبيلِ اللهِ جَعَلَ اللهُ بَيْنَهُ وَبَيْنَ النَّارِ خَنْدَقاً كَمَا بَيْنَ السَّمَاءِ والأَرْضِ»: «هرکس يک روز در راهِ الله روزه بگيرد، الله متعال ميان او و دوزخ گودالی به اندازه ی فاصله ی ميانِ آسمان و زمين قرار می دهد».
به روایت ترمذی
این حدیث بیانگر فضل کسی است که روزی را خالصانه برای کسب رضایت الله روزه می گیرد تا الله متعال او را از آتش دوزخ نجات دهد و همچون فاصله ی آسمان از زمین، او را از آتش دور گرداند.
